Leefstijl als medicijn – voeding als bouwsteen van gezondheid

Als osteopaat combineer ik mijn manuele behandelingen graag met adviezen rond leefstijl. Leefstijlgeneeskunde richt zich op het voorkomen van chronische aandoeningen terwijl osteopathie kan helpen om bij bestaande klachten het evenwicht in het lichaam te herstellen en de levenskwaliteit te verbeteren. Samen vormen osteopathie en leefstijlgeneeskunde een krachtig geheel waarbij manuele behandeling en bewuste levensstijlkeuzes elkaar versterken om het lichaam optimaal te ondersteunen.

In eerdere blogs – ‘Waarom beter slapen overdag begint’, ‘De onmisbare rol van lichaamsbeweging’ en ‘Stress als sleutelfactor voor herstel’ – besprak ik drie van de vier pijlers binnen leefstijlgeneeskunde. Vandaag wil ik graag stilstaan bij de vierde en misschien wel meest besproken pijler: voeding.

Voeding lijkt vandaag de dag een ware jungle van meningen en hypes. De ene dag moeten we vasten, de volgende dag eten we keto of vegan, dan weer wordt dierlijk vet als superfood geprezen. Wie ziet hier het bos door de bomen nog? Ook ik vind dit bij momenten verwarrend én stresserend. Een blog over dit onderwerp schrijven, is dan ook geen sinecure. Toch hoop ik jou hier met een gezonde portie nuchterheid te inspireren om het belang van voeding voor jouw gezondheid niet te onderschatten!

Eerst en vooral ben ik van mening dat een one-size-fits-all aanpak niet bestaat. Welk nutritioneel en energetisch effect voeding op jou heeft, is voor iedereen anders en onder andere afhankelijk van jouw lichaamssamenstelling. Wanneer ik in de praktijk voedingsadviezen geef, is dit dan ook altijd gepersonaliseerd, met als doel jouw lichaam van binnenuit te ondersteunen.

Daarnaast is het belangrijk om ons bewust te zijn van het feit dat er in onze contreien heel erg gefocust wordt op de voedingswaarde van een voedingsmiddel. In de traditionele Chinese geneeskunde (TCM) kijkt men echter heel anders naar voeding. In de TCM bepalen de bereidingswijze, de kleur, de smaak en de aard van voeding de energetische waarde ervan. Zo ondersteunen oranje groenten zoals wortel en zoete aardappel de maag en pancreas terwijl eieren goed zijn voor de nieren. Bepaalde kruiden, zoals munt, werken verkoelend voor het lichaam terwijl kaneel het lichaam verwarmt. Ik vind het dan ook waardevol om deze energetische blik mee te nemen in mijn voedingsadviezen, zodat voeding niet alleen voedt, maar ook in balans brengt

Vervolgens wil ik jou graag enkele algemene adviezen meegeven die je, welk dieet je ook volgt, gemakkelijk kan toepassen. Belangrijk blijft echter om goed bij jezelf te voelen wat werkt en wat niet werkt.

Focussen op gezonde vetten en eiwitten, bouwstoffen van onze cellen, is altijd een goed begin. Koolhydraten zoals pasta, rijst, brood mogen we gerust een heel pak minder eten omdat deze (ultra)bewerkt en ontstekingsbevorderend kunnen zijn.
Beweren dat we veel teveel ultrabewerkte voeding eten, is een open deur intrappen. Wist je dat 70% van het aanbod in de supermarkt ultrabewerkt is? En stond je er al eens bij stil dat ook deze voeding eigenlijk (ultra)bewerkt is: zuigenlingen- en groeimelk, salami, kaas, brood,… Omdat ultrabewerkte voeding vaak te veel zout, suiker, additieven en slechte vetten bevat, kan ze onder andere ontstekingen bevorderen. Wil je hier meer over weten? Dan raad ik je het boek ‘Dit slik ik niet meer’ van Staf Henderickx aan.
Niet alleen wat we eten is belangrijk, maar ook hoe we eten. Onze spijsvertering start immers al in de mond. Enzymen in het speeksel zorgen voor de eerste afbraak van koolhydraten. Traag en bewust kauwen is dus van essentieel belang voor een goede vertering.
Gun je spijsvertering rust en beperk het aantal maaltijden, inclusief tussendoortjes, tot 2 à 3 per dag. Net zoals een wagen niet continu kan rijden zonder onderhoud, raakt ook onze spijsvertering vermoeid als we de hele dag eten en drinken.
Rust voor je spijsvertering betekent ook op tijd, vóór 18u30, stoppen met eten. ’s Nachts hebben jouw organen, voornamelijk de lever, andere functies uit te voeren dan het verteren van voedsel. Gun je spijsvertering dus ook op dit vlak rust.
Voedingssupplementen – ook deze vliegen ons om de oren - kunnen heel waardevol zijn op voorwaarde dat ze toegevoegd worden aan een gezond voedingspatroon. Als jouw lichaam in de basis niet op een gezonde manier gevoed wordt, zal een voedingssupplement heus geen verschil maken.
80/20-regel: als je 80% van de tijd gezond en voedzaam eet, mag je die andere 20% van de tijd gerust eens zondigen én ervan genieten.

Tot slot wil ik graag nog even stilstaan bij het sociale aspect van voeding. Samen koken, eten en praten aan tafel zijn waardevolle momenten van verbinding. In onze drukke maatschappij vergeten we soms hoe belangrijk dit is – niet alleen voor onze fysieke, maar ook voor onze mentale gezondheid.

Voeding is zoveel meer dan brandstof. Het is een manier om je lichaam te ondersteunen, te herstellen en in balans te brengen. Door bewust te kiezen wat, hoe en wanneer je eet, geef je je lichaam de kans om optimaal te functioneren. Wanneer voeding samenkomt met beweging, slaap en momenten van rust, creëer je de beste omstandigheden voor herstel en een duurzame gezondheid.

Welke kleine verandering in je eetgewoonten wil jij deze week uitproberen?